จริยศาสตร์... ดี-ชั่ว ถูก-ผิด?
posted on 28 May 2009 11:27 by hoyjubkab
สวัสดีชาวโลก
คราวที่แล้วเรามาคุยกันเรื่อง ญาณวิทยา หรือ จะเอาให้เท่ก็ต้องเรียกแบบ ภาษาลาติน ว่า "อิพิเตมเม่" มานิดหน่อยพอเป็นนำจิ้ม ป้าขอเรียนให้ชาวโลกทั้งหลายได้ทราบว่า ไอ้การศึกษาเรื่องเกี่ยวกับต้นกำเนิดของความรู้นี่ มันน่าปวดหัวพอๆกับศึกษาว่า อะไรคือสารัตถะหรือสิ่งจริงแท้นั่นแหล่ะ เดาว่านักปรัชญาคงมีเวลาว่างมากมายยิ่งกว่าคนตกงาน เลยเอาเวลามานั่งคิด คิด คิด ปัญหาโลกแตกแบบคนธรรมดาอย่างเราไม่คิดได้...
อันที่จริงญาณวิทยามีช็อตเด็ดตรงที่ ความไม่ลงรอยกันเรื่อง ความรู้ที่ว่าเนี้ยมันได้รับมาจากประสาทสัมผัสทั้งห้าเท่านั้นเองเหรอ (แน่! ไม่เคยคิดละสิ ) นักปรัชญาหลายคนแย้งว่าไม่ใช่ จิตของเราน่าจะมีส่วนด้วยมันก็เลยเป็นข้อถกเถียงมาอีกยาวนานหลายศตวรรษเลยแหล่ะ เดี๋ยวจะเล่าลงไปในรายละเอียดทีหลังนะจ๊ะ มาดูสาขาต่อมากันก่อนคือ....
จริยศาสตร์ (Ethics)
ป้าขอบอกว่า จริยศาสตร์เป็นสาขาที่สำคัญอีกสาขาหนึ่งของวิชาปรัชญา เนื่องจาก ในการดำเนินชีวิตของคนเราย่อมต้องเคยประสบกับเรื่องดี ชั่ว ถูก ผิด มาทั้งนั้น จะเป็นแบบเรารู้เอง หรือถูกประณามจากคนอื่น ก็ตามทีเถอะ
แต่เคยสงสัยไหมว่า ไอ้ ดี-ชั่ว ถูก-ผิด ที่เขาว่า มันเป็นหลักสัจธรรมสูงสุดที่มีอยู่จริงในสิ่งทั้งหลายทั้งปวงบนโลก และบังเอิ๊น บังเอิญ จิตของเราหยั่งเห็นได้ หรือ เป็นเพียงชื่อเรียก อารมณ์ ความรัก ความรู้สึกของเราหรือสังคม เมื่อเราชอบและไม่ชอบสิ่งใดสิ่งหนึ่ง หรือการกระทำใดการกระทำหนึ่งเท่านั้น
ยิ่งไปกว่านั้นการกระทำอันใดก็ตาม ถ้ามันขัดกับมโนธรรมของเราแต่สร้างความพึงพอใจให้คนส่วนใหญ่ จะเรียกได้ว่า การกระทำดีได้หรือไม่? เช่นพ่อเราเป็นโจรฆ่าคนตาย และตำรวจกำลังตามจับตัวไปประหารชีวิต เรารู้ว่าพ่อเราซ่อนอยู่ไหน ตำรวจมาถามเรา เราจะบอกหรือไม่? ถ้าบอกเราจะกลายเป็นคนดีหรือปล่าว หรือจะกลายเป็นคนอกตัญญู อย่างนี้เป็นต้น
ป้าขอบอกว่า ในการอภิปราย หรือ วิเคราะห์วิจารณ์ เกี่ยวกับสาขาจริยศาสตร์นั้น มักจะต้องนำแนวคิดทางสาขาอภิปรัชญาและญาณวิทยามาใช้ร่วมเสมอจ้ะ ดังนั้นเวลาเราศึกษาแนวคิดหรือทัศนะของนักปรัชญาคนใด ก็จะต้องมีทั้งสามสาขานี้ประกอบกันเสมอทุกคนไป
ป้าเอ็กซิสต์